Arı sütü, arılar tarafından üretilen jelatinimsi bir maddedir ve süper besin olarak kabul edilir. İçeriğinde su, şeker, protein, yağ ve A, B, C ve E gibi çok çeşitli vitaminlerin yanı sıra kükürt, magnezyum, demir ve çinko gibi mineraller bulunur.
Doğada, arı sütü işçi arılar tarafından kraliçeyi beslemek için üretilir. Kraliçe, genetik olarak işçi arılarla aynı olmasına rağmen, dört ila beş yıl yaşarken, işçi arıların ortalama ömrü 45 ila 60 gündür. Kraliçe arının uzun ömrü beslenmesine bağlanır. Gerçekten de, kraliçe arı hayatı boyunca yalnızca arı sütüyle beslenir.
Sağladığı faydalar nedeniyle arı sütü yaygın olarak besin takviyesi olarak kullanılmaktadır ve örneğin jel, ampul, toz veya kapsül formunda sağlık gıda mağazalarında bulunabilir.
Arı sütünün faydaları
Arı sütünün başlıca sağlık faydaları şunlardır:
1. Vücudun savunma sistemini güçlendirir
Arı sütü, vücudun savunma hücrelerini uyaran ve böylece bağışıklık sistemini güçlendiren flavonoidler, organik bileşikler ve yağ asitleri içerir.
Ayrıca, arı sütü, örneğin P. aeruginosa ve L. monocytogenes gibi çeşitli bakterilere karşı antimikrobiyal özelliklere sahiptir.
2. Sağlıklı cilt ve saçı destekler.
Arı sütü, su, antioksidanlar ve kolajenin bir parçası olan bir amino asit ile C ve E vitaminleri gibi besleyici maddeler açısından zengindir; bu da cildin nemli ve genç kalmasına, kırışıklık oluşumunu önlemeye ve cilt sarkmasını azaltmaya yardımcı olur.
Dahası, bu besinler saçın bütünlüğünü korur ve saç derisindeki kan dolaşımını iyileştirerek sağlıklı ve parlak saçlar elde edilmesini sağlar. Bu nedenle arı sütü, kremlerin, sabunların ve şampuanların hazırlanmasında bir bileşen olarak kullanılabilir.
3. Hafızayı ve konsantrasyonu geliştirir
Arı sütü, B vitaminleri, çinko ve kolin açısından zengin olmasının yanı sıra, antioksidan ve nöroprotektif özellikler sağlayan fenolik bileşikler içerir; bu da hafıza ve konsantrasyonu iyileştirmeye ve örneğin Alzheimer hastalığı ve yaşlılık bunaması gibi nörodejeneratif hastalıkları önlemeye yardımcı olur.
4. Kolesterolü düşürür
Arı sütü, içeriğindeki proteinler sayesinde bağırsak düzeyinde kolesterol emilimini engelleyebildiği gibi, kolesterol içeren safra asitlerinin yeniden emilimini de bloke ederek toplam kolesterolü ve LDL kolesterolü düşürmeye ve HDL kolesterolü artırmaya yardımcı olur.
5. Kısırlık tedavisini tamamlar.
Bazı bilimsel çalışmalar, arı sütünün sperm sayısını ve hareketliliğini artırarak erkek doğurganlığını olumlu yönde etkileyebileceğini göstermektedir.
6. Yağlı karaciğer hastalığının önlenmesine yardımcı olur.
Arı sütündeki antioksidanlar yağ oksidasyonunu destekler ve karaciğer hücrelerindeki oksidatif stresi azaltmaya yardımcı olarak yağ birikimini ve hepatik steatoz oluşumunu önler.
7. Kanseri önlemeye yardımcı olur.
Bazı bilimsel çalışmalara göre, arı sütü, içerdiği biyoaktif bileşikler sayesinde serbest radikallerin hücrelere verdiği hasarı önleyerek tümör hücrelerinin doğal çoğalmasını azaltabilir ve Lewis akciğer karsinomu ile kolorektal adenokarsinoma karşı antitümör etki gösterebilir.
8. İltihap önleyici özelliklere sahiptir.
Arı sütünün biyoaktif bileşenleri, sitokinler ve tümör nekroz faktörü gibi vücut tarafından üretilen ve iltihaplanmaya neden olan bazı maddeleri inhibe ederken, hücreleri korur ve iltihaplanma durumuna verilen yanıtı iyileştirir.
9. Yaşlanma karşıtı etkiye sahiptir.
Arı sütü, yaşlılar için mükemmeldir çünkü cilt yaşlanmasını yavaşlatır, kırışıklıkların oluşmasını önler, hafızayı ve konsantrasyonu artırır, nörodejeneratif hastalıkları önler ve kemik erimesini yavaşlatarak kemik sağlığını destekler. Ayrıca, arı sütü kas fonksiyonunu koruyabilir.
10. Cinsel isteği artırır
Arı sütü, vücuttaki testosteron seviyelerini uyarabildiği için kısırlık sorunu yaşayan erkeklerde cinsel isteği artırabilir.
Arı sütü nasıl tüketilir?
Arı sütü tüketimi için önerilen dozaj konusunda çok az bilimsel kanıt bulunmaktadır. Bu nedenle, genellikle en iyi emilim için az miktarda ürünün dil altına yerleştirilmesi gerektiğini belirten, takviye ürününün ambalajında yer alan üretici talimatlarına uyulması önerilir.
Arı sütünü kapsül formunda tüketmek için, günde bir kapsülün az miktarda su ile alınması önerilir. Bazı çalışmalar, günde 50 ila 300 mg, bazı durumlarda ise 6000 mg’a kadar arı sütü almanın faydalı olduğunu göstermiştir. Önerilen bir diğer doz ise günde 100 mg/kg arı sütüdür.
1 ila 5 yaş arası çocuklar için günde 0,5 g, 5 ila 12 yaş arası çocuklar için ise günde 0,5 ila 1 g alınması önerilir.
Arı sütü, buzdolabında veya dondurucuda 10°C’nin altında bir sıcaklıkta en fazla 18 ay saklanmalıdır.
Yan etkiler
Arı sütü tüketimi güvenli kabul edilir, ancak bazı kişilerde, özellikle arılara veya polene alerjisi olanlarda, anafilaksi, bronkospazm ve astım riski artar.
Belirti olmaması durumunda
Arı sütü, arılara ve polenlere alerjisi olan veya hassasiyeti bulunan kişiler tarafından tüketilmemelidir. Bu nedenle, arı sütü tüketmeden önce alerji testi yaptırmak idealdir. Hamileyseniz veya emziriyorsanız, tüketmeden önce doktorunuza danışmanız önerilir.
